نحوى ما را پذيرفت و دو اتاق در اختيار ما گذاشت . يكى از اتاق‌ها به زوج جوان اختصاص يافت و دستور داديم خورجين‌هاى كاه را به اتاق ديگر بيندازند كه شب از آنها به عنوان رختخواب استفاده كنيم . ساعت تازه يازده شده بود و بعد از قربانى كردن يك گوسفند البته نه به عنوان احترام گذاشتن به آيين ارمنيان باستانى ، بلكه براى تهيه‌ى غذاى شب ، چون پيش خود حساب مىكرديم فرداى آن روز هم در آنى خواهيم ماند ، براى بازديد خرابه‌ها راه افتاديم . خانه‌هاى شخصى اينجا نيز مانند سويل « 1 » و قرطبه « 2 » - كه احتمالا مانند ساخلى « 3 » ؟ فعلى با آجر ساخته شده بود - تقريبا به‌طور كامل نابود شده است . از سوى ديگر ، به‌طورى كه از دخمه‌هاى متعددى كه در عمق سنگ‌هاى آتشفشانى دره آلاجا و حتى در دامنه‌يى كه به سوى آرپاچاى سرازير مىشود ، كنده شده چنين استنباط مىشود قسمت اعظم جمعيت در زيرزمين‌ها اقامت مىگزيدند . در زمان ما نيز كولىهاى غرناطه « 4 » خانه‌هاى ديگرى جز اين‌گونه زاغه‌ها ندارند . شهر كه از جانب غرب و شمال از طريق مسيل‌هاى شيب‌دار آلاجا و آرپاچاى و ديوار ساده‌يى حفاظت مىشد ، در سمت شمال شرقى داراى دو ديوار متكى به برج‌هاى بزرگ بوده است كه از طريق دو راهرو باريك از هم جدا مىشده‌اند . دروازه‌ها مزين به سنگ‌هاى رنگىاند كه به صورت صليب يا به شكل شطرنج چيده شده‌اند . روى يكى از اين دروازه‌ها تصوير شير كه نشانه‌ى كشور ايران است روى سنگ كنده شده است . كتيبه‌يى به خط كوفى نشان‌دهنده‌ى آن است كه برج مجاور به دستور امير بزرگ ، پيروزمند و با تدبير آنى ، پدر منوچهر « 5 » و پسر شاوور « 6 » ، به سال 1072 [ 464 ه ق ] احداث گرديده

--> ( 1 ) . Seville : اين شهر كه در منابع قديم ايرانى به نام اشبيليه معروف است . يكى از شهرهاى جنوبى اسپانيا است . م . ( 2 ) . Cordoue : يا به تلفظ اسپانيايى كوردووا شهرى است قديمى واقع در جنوب اسپانيا ، در اندلس ، كه بناى آن از ايبريان است . م . ( 3 ) . Sakhlis ( 4 ) . Grenade : يا به تلفظ اسپانيايى گرانادا يكى از شهرهاى قديمى و مراكز مهم جهانگردى اسپانيا است و قصر معروف الحمراء از آثار معمارى اسلامى قرن سيزدهم ميلادى در اين شهر واقع است . م . ( 5 ) . در كتاب به صورت Manouchar چاپ شده است . ( 6 ) . Chaour : براى شناسايى بيش‌تر امير منوچهر و شاوور به كتاب شهرياران گمنام ، فصل شداديان آنى مراجعه شود . م .